Het aantal incidenten met nepagenten is dit jaar groter dan ooit. Tot en met oktober telde de politie er 14.176, meer dan in heel 2025, meldt de NOS op basis van opgevraagde cijfers. De politie verwacht voor het hele jaar minstens 16.000 incidenten. Het oudste slachtoffer dat werd bestolen, was 103 jaar. Wie ouders of grootouders heeft die alleen wonen, kan dit soort berichten lezen en denken dat het hen niet overkomt. Juist daarom is het zinvol om nu, op een rustig moment, een paar afspraken te maken.
Hoe snel het probleem groeit
De cijfers die de NOS opvroeg, laten zien hoe hard het is gegaan. In 2022 registreerde de politie 385 incidenten, in 2023 waren het er 544. In 2024 sprong het naar 8.329 en in 2025 naar zo’n 13.000. Bijna 3.300 mensen deden dit jaar aangifte van diefstal door een nepagent, en volgens de politie is minstens een kwart van de mensen die benaderd werden er ook echt ingetrapt. Dit jaar werden 783 nepagenten opgepakt, de jongste was 13.
De truc zelf verandert weinig, dat beschreven we eerder al bij de zaken in Brabant en de smoes over sloten controleren. Iemand belt met het verhaal dat er inbrekers in de buurt zijn en dat de politie geld en sieraden komt ophalen om ze veilig te stellen. Het slachtoffer wordt aan de lijn gehouden tot de nepagent voor de deur staat. Wat wel verandert, is hoe overtuigend het klinkt. De bellers gebruiken namen van echte wijkagenten en gegevens uit datalekken, tot de namen van de kinderen van het slachtoffer aan toe. En steeds vaker volgt er nog een tweede ronde: het slachtoffer wordt doorverbonden met een zogenaamde bankmedewerker, die de inloggegevens lospraat en de rekening leeghaalt.
Waarom een gesprek vooraf helpt
Sybren van der Velden Walda, landelijk coördinator bij de politie, zegt tegen de NOS over de slachtoffers: “Zij komen uit een generatie die vertrouwen heeft in het gezag”. Dat is precies waar de truc op leunt. Iemand die zegt dat hij van de politie is, krijgt bij veel ouderen het voordeel van de twijfel. En als die beller ook nog de naam van een zoon of dochter noemt, voelt het alsof hij echt alles weet.
Daar zit volgens mij de kern. Een waarschuwing in de krant leest iemand en vergeet hij weer. Een afspraak die je samen hebt gemaakt, met je eigen stem erbij, komt terug op het moment dat de telefoon gaat. De beller wil vooral tempo en wil dat het slachtoffer niemand anders spreekt. Een vaste afspraak breekt precies dat.
Welke afspraken je maakt
Houd het kort en concreet. Dit zijn afspraken die aansluiten bij wat de politie zelf zegt:
- De politie haalt nooit iets op. Geen geld, geen sieraden, geen bankpas en geen pincode. Dat is de belangrijkste zin, en die zegt de politie zelf ook steeds. Wie daarover belt, is een oplichter, hoe echt het ook klinkt.
- Ophangen mag altijd. Spreek af dat ophangen niet onbeleefd is. Wie over spullen veiligstellen begint, krijgt geen antwoord maar een klik.
- Bij twijfel aan de deur: 112. De politie zegt zelf dat je 112 mag bellen om te controleren of iemand aan de deur echt agent is. Een echte agent kan zich legitimeren en vindt het geen probleem als je dat nagaat. De deur blijft tot die tijd dicht.
- Eerst familie bellen. Spreek af dat er bij elk vreemd telefoontje over geld eerst een vast familielid of een buur wordt gebeld, voordat er iets gebeurt. Schrijf dat nummer op een briefje bij de telefoon.
- Niet doorverbinden met de bank. Na een politieverhaal komt er soms een bankmedewerker aan de lijn. Spreek af dat er nooit inlogcodes worden gegeven en dat contact met de bank alleen gaat via het nummer op de pas.
De politie had eerder een flyer die je aan de binnenkant van de voordeur kunt plakken, als onderdeel van een campagne met Omroep MAX. Zo’n briefje bij de deur werkt als geheugensteun: op het moment dat iemand aanbelt, hangt de afspraak er gewoon.
Als het toch gebeurd is
Schaamte is een groot probleem. De NOS beschrijft dat slachtoffers vaak niet alleen geld kwijt zijn maar ook dierbare spullen, zoals sieraden van een overleden partner, en dat sommigen daarna de deur niet meer opendoen. Spreek dus ook af dat iemand het altijd mag vertellen, zonder verwijt. Laat de bankpas direct blokkeren via de bank en doe aangifte bij de politie, ook als het bij een poging bleef. Gaat het om geld of inloggegevens, dan kun je ook de Fraudehelpdesk bellen op 088-786 73 72. Wat er met zo’n melding gebeurt, lees je in ons stuk over een melding bij de Fraudehelpdesk.
Een kwartier aan de keukentafel is genoeg. Het is geen leuk gesprek, maar wel een van de weinige dingen die tegen een goed georganiseerde bende echt helpen.






